Vegetarano - 16a Jarkolekto, Numeroj 2-3, Majo ĝis Aŭgusto (1933)

Jaro XVI

Majo Auguslo 1933

No. 2—3

Oficiala Orcjano
de lo internacia

VEOETARA LiGO
ESPERANTIST A

(V.L.E.)

VEGETARANO

Dumonata bulteno
por vegetarismo
k6j

parenccelaj ideoj

Adreso I. lonescu Capatzana, Bukure*to V, Str. Dr. Istrate, 10, Rumanujo — Telefono 3*36-40

Landaj sekretarioj kaj ubonprezo en nacia mono :

Argentino (Pes. pap.): S*ro Pascual Bosso, Slrato Lisboa 2940
(Parque Chas). Buenos Aires.

Belgujo (B 4.-) S*no Yvonne Colijn Schoolsstraat 21, Nieuvvpoorf.

Bulgarujo (Levoj 50. ) : S*ro Pelr Mitkov, Bulevard Evlogi

Oeorgiev 49, Sofio.

Cef Osiovakujo (kĉ. 25.—): $*ro Emii Mai, Miihlfeldgasse 11,
Gablonz a. N.

Danujo (dkr* 4.—) F-no Margrelhe Noll, Predericiogode 6, IJ., :
Kopenhago-K.

Estonujo (Ekr. 3.-): E*no Helmi Dresen, postkast 6, Talino.

Francujo (ffr. 20.—): F*no Cecile Rover, 105 Rue du Faubourg
St.-Denis, Parizo X, Portkonto Parizo 257*77.

Germanujo (RM. 3.—): S-ro Oscar Bunemann, Hamburgo 24-
Papenliuderstr. 32, 111. Poŝtkonto „Hmb 318*85‘‘,

Grandbritujo (ŝ, 4/—): S-no Margaret Blaise, *Bonveno"

19 Lichfield Avenue, Lower Morden, Surrev, Anglujo.

Hungarujo (P. 4.—): S*ro Bihari Mor, Tokdly*ŭt 85, 11/6
Budapesto VII.

Latvujo (Latoj 4. — ); S*ro Julio Bejzots, Aspazia-BuJv. 9, loĝ. 3,
Kigo.

Litovujo (Lid. 8. — ). S*ro Vladns Butkus. Ifl. Gimnezija, Mei-
ronio 12, Kaŭno.

Nederlando (fl. 2.— : S-no Catharina J. Roskes-Dirksen,
Anemoonstraat 96, Hogo, poŝtkonto 52 008.

Polujo (zl. 8.-); S*ro Chajm Ku ĉ nir, Ui Orwida 5. Wolomin
powiat Radzyminski.

Rumanujo (100— leoj): I. ionescu-Capatzana, Str, Dr. Istrate
Nr. 10, Bucuresti V.

Sovjelunio (K 150): U. U. Zajcev, Moskvo 66, Leforlovskij per.
7a. kv.

Svedujo (Sv. Kr. 5.—): Sven Edenby, Gefle 2.

Svisujo (sfr. 4,-); S-ro Paul Enz, Marchwarstrasse 48.

Ziirich 2, po lkonto VfII/l7062.

Usono (do). 1.—) : S*ro Karl Froding. 124 King Sireel, Madi-
son, Wls.

E1 la iandoj necilitaj oni sendu rekle ai la redaktarilo la egalvaloron de 4 svisaj frankoj, La kuponoj de UEA eslas akceplalaj
kaj eslu uzalaj prefere oi nacia mono. Anoncoj pri vegetaraj manĝejoj koslas la egalvaloron de dek svisaj frankoj.

La VEGETARA LIGO ESPERANTISTA (V. L. E.) eslis fondata en ia joro 1908-a, dum Ja Dresdena Universala Kongreso
de Esparanto. 6ia orgeno, la ,,Vegetarano'‘ estis fondata en la jaro 1914-a. La kotizo por VLE ka la abonpago por la ,.Vege-
farano*' estas identaj. La „Vegetarano“ aperos dumonate do sesfoje en la jaro.

Le celo de VlE estas, disvasligi Esperanlon inler la Vegetaranoj kaj Vegetarismon inter la Esperanlisloj. Krome, danke
al nio internacia helpo lingvo, gi volas helpi kaj anlaŭenpu^i la internacien vegetaran movadon kaj la solidarecon inier vege-
taronoj de ĉiuj landoj pii efike, ol tion povus fari naciaj organizoj aŭ revuoj.

Fine, nia iipo volas kunigi aron da homoj, kiuj interkonsente komplolas kontraŭ ĉio malbona kaj kiuj subtenas interne ĵe
la Esperarita movado la etikan nivelon de nia komuna volo.

La ĉenerata sekretario kaj kasisto de VLE eslas nune I. lonescu-Capatzana. Bukuresfa, V. Str. Dr. Istrate 10, Telef.
3-36-40, Rumanujo. Landaj sekretarioj prizorgas informojn, enkasigas kotizojn, propagandas kaj tradukas, se oportune. artikolojn
el nia organo por naciaj parenccelaj eldonaĵoj.

Nova Periodo.

Nia lasta bulteno enhavis, pro ia 25*jara ekzisto
de nia organizo, raporton pri ĝia historio, Nun, pro
cirkonsfancoj jam konalaj de la legantoj kaj klarigitaj
en antaŭaj numeroj de nia bulteno, ni transiras en
novan periodon.

Samideano Ion lonescu-Capatzana, kiujam re-
daktas la rumanan vegetaran revuon „Vegetarismul u
kaj monfris per ĝia enhavo, ke la ideoj indikitaj sur
ĉiu tilolpaĝo de nia bulleno estas la kerno ankaŭ de
lia agado, deklaris sin prela, daŭrigi mian laboron.
Mi dankas lin pro iio kaj petas ĉiujn liganojn kaj le-
gantojn de nia bulfeno, ke ili montru al la nova re-
daklanto kaj administranto fidon kaj restu fidelaj al
nia entrepreno.

Nia Vegetara Ligo Esperantista estas unu el
ia malgrandaj organizajoj inter esperanlisloj; sed ĝi
eslas unu el la malmultaj fakaj organizoj, kiuj daŭris
dum krizaj tempoj kaj havas la saman aĝon kief, ek-
zemple, la UEA. La „du verdaj aferoj" kiel antaŭ
mullaj jaroj (en 1913) samideano Gil! nomis Esper-

anton kaj Vegetarismon, montris, ke ili havas firman
bazon kaj kompleiigas sin reciproke per enhavo idea
kaj praklika.

La bulteno „ Vegetarano u ĉiam estis espi imilo
de tiuj du idearoj, kaj estas nia kormina tasko sub-
teni ĝin, por ke tiuj ideoj konstante havu sian espri-
milon kaj k^eu samideanaron ĉiam pli grandiĝantan.

Multaj estas la samideanoj, kiuj per donacoj
kaj per kunlaborado helpis min konduki nian aferon
dum multaj jaroj, kaj mi vere sentas embarason, por
esprimi al ili tiun dankon, kiun ili meritas. Tiu kon-
stanta apogo idea kaj materia esiis por mi granda
kontentiĝo, kaj se rm nun kun bedaŭro devas ĉesigi
tiun ĉi agrablan personan kunlaboradon, ini havas
lamen la konsolon, ke nia ligo kaj ĝia organo ankaŭ
en estonteco ĉiam ligos nin ĉiujn. Akceptu do ĉiuj
karaj gesainideanoj kun mia danko la esprimon de
ĉiama kunligifeco kaj de neŝancelebla volo, plue stari
en la servo al niaj ideoj.

Oscar Biinemann

Cirava! Korespondaleterojn, hotizojn, gezetojn, bonvofu sendi al NOVA ADRESO!

8

VEGETARANO

Vortoj de la nova redaktanto.

Antau esprimi iniajn pensojn, anlau montri kaj
klarigi la programon de nova agado, mi dankas al
samideano Oscar Biinemann pro la konfido montrata
al mi, mi dankas pro la verko kiun li transdonis al
mi kaj mi promesas al li, kiel ankaŭ al vi, karaj
liganoj kaj legantoj, ke mi ne nur gvidos la organon
kaj zorgos pri la bono de nia movado, sed mi zorgos
pri ĝia ĉiama bono.

*

La 16an de Augusto nia Vegetara Ligo Espe-
rardista pasas en la 25an jaron de kiam ĝi ekzistas,
nia bulteno jam pasis en ta XVIan jarekziston. Kono
pare kun la elerneco, vere, ke 25 aŭ 16 jaroj estas
sensignifajo, sed kompare al la homkreilajoj ni devas
esti fieraj pro liel longa ekzistado.

Post 25 jaroj de konstanta ekzisto, pli ol ĉiam,
nia ligo trapasas malfacilan periodon. La nuna situ-
acio politika kaj ekonomia estas pli malordinara ol
iam, La nuna tempo eslas antaŭkomenco de nova
epoko, epoko en kiu knediĝos la ĝermo de nova
vivo, de pli jusla socio kaj pli sentemaj homoj. Nuna
epoko prezentas la saman gravecon, kiun prezentis
la dummilita epoko. La duniilita epoko estis detruka-
rakteriza, la nuna estas konstrua. Kaj ĝuste pro
la graveco de la momento ni devas resti ĉe nia
posteno.

Vegetarismo kaj tsperantismo estas ĉefeĵoj
inter la rimedoj plibonigontaj la homaron, certaj iloj
kiuj peros la plibonigon.

La kreinto de r speranlo antaŭ ĉio celis la in~
ternan ideon, la praktikeco estu perilo al etikeco kaj
ne kontraŭe. Dro Zamenhof per Esperanto celis al .

Sur neŭtrala lingva funadmento,
Komprenanle unu la alian,

La popoloj faros en konsento,

Urm grandan rondon farnitian.

Vegetarismo ne nur celas ke :

Nur grenoj, kaj nuksoj kaj ĉia fruktar',
Servadas por nia nutraĵo
Ne peltojn kaj plumojn de best' kaj birdar’
Ni uzas por nia veslaĵo.

Ni volas restadi ĉe monto kaj mar*

Kaj vivi en lumo kaj sano !

Sed per tio precipe:

Alporti feliĉon al nia fratar'

Jen celo de FVegetarano.

Vegetarisnio kaj Esperantismo, jen du vere

verdaj ideoj, ideoj indaj esti servataj kaj apogataj de

ĉiu pensulo, de ĉiu. kiu pensas por la bono kaj la

esfonteco de la homaro. Kaj ĝuste pro tio mi prenas
sur min la malfacilan taskon daŭrigi kaj gvidi la mo-
vadon kaj la bultenon, Ia unua komencila antaŭ 25
jaroj de mortinta samideano R de Ladeveze kaj la
dua komencita de samideano Oscar Biinemann antaŭ
19 jaroj (Julio 1914), en la jaro kiu alportis al homaro
la neforgeseblan mondbuĉadon. Mi prenas sur min ĉi-
tiun faskon, alporlante al la homarprogreso ĉi-tiun
malgrandan oferon.

Servi Esperantismon kaĵ Vegetarisnion jen ho-
norinda tasko; pere de Esperanto bataladi por kom*
preniĝo interpopola, pere de vegetarismo alporli ia
plimiidigon de la homoj, la harmonion inter evoluinta
homo kaj evoluonta beslo. Jes honorinda, sed ne
efika, tiel kiel ĝi estas nun farata.

La aperado de nia Bulteno 4 kaj eĉ nur 5 foje
pojare estas tute neefika kaj ĝusle pro tio mi petas
vin, karaj samcelantoj, kunigu viajn fortojn kun miaj
kaj ni daŭrigu la balaladon multe pli efike.

Pagu vian kotizon kaj varbu novajn abonantojn,
konigu celon nian, la Ligon kaj la Bultenon al viaj
kunaluloj, por ke n; efike povu labori. La aperado
de nia Bulteno devas esti mininnime 6 foje pojare
t. e. dumonate, la komencon mi faris, la daŭrigo
dependas de kiet vi komprenos la faskon vian.

Jen nobela celc, konigi per Esperanlo, vegeta-
rismon, kaj per vegelarismo, Esperantismon. Per
ambaŭ ideoj, ni paŝo post paŝo atingos la plimildigon
de la homkaraktero, blibonigon de la rilatoj inter
homoj kaj la ceteraj vivaĵoj, la konstruon de perfekta
socio bazata sur amo kaj neperforteco.

Ni iru la vojon celilan !

I lonescu-Capatzana

Bilanco de la

Internacia Vegetara Ligo Esperantista (V.LE.)
je la 6a de julio 1935a.

Sumoj en germanaj markoj.

Ŝuldo

Ĵlaoo

Saldo laŭ „Vegefarano K XVI 1 (deficito)

59.52

kotizoj kaj donacoj ....

225.53

preskostoj por la bulteno .

87.10

afranko por la bulteno

23.46

ĝeneralaj spezoj.

4.86

saldo (havo de la ligo)

50.79

225.53

225_53

F.fektivaj kontoj:

Ŝuldo al la kasisto ....

14.87

ŝuldo al la Internacia V T egetara Unio

4.86

havoj ĉe landaj sekretarioĵ

70.52

saldo (havo de la ligo) kiel ĉi-supre

30 79

70.32

70.52

Mi faris kaj publikigis liun ĉi billancon pro la
transiro de la administrado en aliajn manojn Pri
detaloj povas ĉiun interesulon informi la nova kasisto,
en kies manoj nun troviĝas la kontlibroj. Pro la bona
ordo rni konstaias, ke la supreprezentilaj ciferoj
akordiĝas kun la kontlibroj de nia ligo,

Oscar Bŭnemann, ĝisnuna kasisfo.

Mi certigas la fransprenon de la administrado
en plena ordo.

I. lonescu-Capatzana. nova kasisto.

VEGETARANO

<)

La vegetarismo en Buigarujo.

Ĉirkaŭirc/nte la ĝardenon en kiu sin kaŝas la
reĝa palaco el Sofio , mi (rairas placon longan, ne
haoanta alian ornamon krom sia paoimo el flaoaj
fajrohrikoj, — sur kiuj ofte gliias la paŝo. Mi al~
oenas al anglamaniera herbetejo. Aerumita koadrato,
sur kies randoj alfeniĝas nooaj kaj malnoooj fasa-
doj. La arhitektura aspekio estas neŭtra en la

Pal3C0 de la Rulgara Vegetarana Socieio el Solio

rebriloj de la arfa lumo. La milifisfa kazino imitas
miniafure, mi ne scias kiun ointran palacon el !a
malnooa Petersburgo Proksime de ĝi f ĉe la ko-
menco de la sfrato >} 6a de Septembro u , — kiel
kontraŭveneno kaj kiel kontraŭrespondo, —- trooiĝas
la oranĝkolora sepetaĝa konstruaĵo de ta Koopera
Vegetara Asocio el Bulgarujo. Ke oni »trovis“ 14
milionojn da leuaoj por lokigi tie la plej grandan
el 23 oegefaraj restoracioj el Sofio, la oficejojn
de la Asocio, la redakcion de ĝiaj reouoj, ĉambrojn
por kamaradoj kaj modernajn aparfamenfojn kies
lupagoj amortizas la kapita/on, — tiu ponas mirigi
nur tiujn kiuj ne konas la dekoblan forton de la
reciproka helpado, de la kooperado postulanfa sin *
dono por celo komuna. Mi eniras en la salonon de
la restoracio La feretaĝo plena , la balkonoj same.
Troniĝas inter la manĝantoj, sujiĉe multaj kiuj kon-
oerliĝis al oegetarismo nur posf kiam ili malsaniĝis
je podagro aŭ hepafŝtono ! Sed oni diris al mi ke
la plejparto de la oegetaranoj, — kiuj ne kutimas
manĝi nur en la restoracioj , — estas penetrifaj
de moralaj aŭ religiaj kredoj, ne nur de nulradaj
konoinkoj kiuj igas ilin malkapablaj maĉi bestan
karnon . La direktoro de la ejo petas min esii la
gasfo de rAsocio. Li tradukas por mi la menuon,
— longa listo de manĝaĵoj kiujn mi deoas rigardi
en la felerojn, por ke mi konsciu pri la enltaoo kaj
la kuirmaniero. La kulinaraj nomoj de la niando -
manĝanioj esfas ideriĉaj; ili elookas domajn ana -
tomiojn , precizcjn formojn de bestoj kaj birdoj. Sed
la oegetaĵoj estas fiel multmaniere transformeblaj

ke, se ui hauas pretendeman stomakon, peroerzi-
ĝinfa pro fesfenoj , — oni pouas serui ilin al ui
ankaŭ kun rostaĵgusto, por ke ui alkutimiĝu poste
at iliaj naturaj aromoj, al ilia saniga gusto, al iliaj
uitaminoj, — ĉio ĉi tio kun tiu facila satiĝo kiu ne
sangfluigas, kiu ne igas uin porke ŝtopi uian sto-
makon kaj uerŝi konstante tra la gorĝo uinon kaj
bieron neniam estinganfe la sojfon.

Tiuj kiuj kredas ke ili deuas manĝi sakon da
terpomoj por riceui la ekiualenfon rilate kaloriojn
kaj salo/n, de unu boua uiandpeco rostifa, bon -
nolu esplori la komparajn tabelojn. La oegetafoj,
bone kombinifaj, donas en normalaj porcioj, ĉiujn
elementojn (^ternaraj^ kaj »kuaternarajn “) necesajn
por nutri kaj uarmigi la korpon , ne uzante ĝin
per acidoj, per uenenaĵoj kaj per lacegiga uiandaĵa
digesto.

Se ui uolas ekscii ion pri la intelekta klareco ,
pri la laborpouo, pri la rezisto kontraŭ la laciĝo
kaj eĉ la pri la anima stato de la acidlakto — kaj
celeri — manĝanto, pri la ekuilibro inter spirito kaj
korpo , kaj pri longuiuado, bonuolu demandi tiujn
trankuilajn tablanojn, kies figuroj estas offe spirti-
ĝiniaj kaj seniĝintaj de la pompa ritaro de TAuido
kaj Drinko .

Kaj se ui deziras ankaŭ ekonomiajn argu-
mentojn, faru ui mem uian kalkulon — (ĉar ĉi tie
neniu suspektos ke ui ŝteletis bouidaĵon, kaj la
humihga serueco de la kelneroj estas forigita per
rapida koj kora seruado) — kaj iru al la kaso pagi
por fagmanĝo duonon aŭ eĉ frionon el liom Kiom

Satono de la restoracio

kostus la samo , en aliaj landoj, ĉe la plej ,,mal-
multekosfa “ kaj plej aĉa resforacio de uiandman -
ĝantoj.

Esfas uere ke la nufraĵoj esfas hauigitaj rekte
de la kooperaj uegefaraj farmejoj. La spekulacianfa
perisfo estas forigita ĉiam pli kaj pli el la vendejoj
kaj eĉ el la magazenoĵ. Le prezoj proksimiĝas
ĉiam pli al efektiua uoloro de la produktaĵoj , de la
laboi o,

La kooperado de la produktanfoj pouas kont -
raŭrezisti la kapifalisfan tiranecon> nur se ĝi estas
uiuigita ankaŭ de iu socia idcalo.

Eugert Relgis

to

VECETARANO

La konforma nutrado de la supera homo.

„La tefaj organoj de 1'homo pruoas
per sia konstitucio, ke ĝia naiura
nutradmaniero dcvas konsisti si krcs -
kafoj "

C u v i e r

Laŭ denlaro kaj inlesio oni konstatas ke la
prahomo sin nutris per fruktoj kaj diversaj kreskaĵoj.
La nuna degenerstato de la homoj pruvas la malefi-
kecon de moderna nutrado, konsistanta e[ tro da
viando kaj se ekzislas iuj, kiuj ne troŝatasla viandon,
ili ŝatas [a artifilugon de la nutrajo. La r.una mal-
longdaŭra vivado de la homo kaj la konsianta mal-
saniĝo lia estas pruvo pli, ke la reĝimo de lliomo
vivanla en la XX-a jarcenio estas erara.

Prijuĝante la fakton laŭ la harmonio kiu devus
regi la rilalojn inter homarprogreso kaj individua vivo,
ni venas al la konkludo, ke nuna nutrado eslas ne-
konforma al la civilizacio kaj detrua por la fiziologia
kaj animstato de rtercivitano,

Oni krias, ke nuna epoko estas supera al la
anlaŭaj, ke la homo tendencas al kulturiĝo mensa
kaj perfekteco fizika. Jes, oni krias, sed oni vivas
ĝuste konlraŭe ol kiel oni devus. Kvankam, instinkle,
la homido naskiĝas kapabla vivi harmonie kun la natur-
leĝoj, la antaŭjuĝo kaj la nescio de la gepalroj kaj
pli poste de la instruantoj kaj ĉirkaŭantoj pereigas
la inslinktojn.

Oni eksprimentis per infaneto, hundo, kato kaj
muso; la infano alkuris sian naturan manĝon: la
fruktoj; lo hundo alkuris viandon kaj la kato saltis
disŝiri la muson. Sed la civilizita homo de la nuna
epoko, tute ne volas ion scii pri la insiinklo, li estas
fro malnaturiĝinta, por ke li povu kompreni la ne-
erarecon de la instinkto kaj ĝuste la nepovo kom-
preni aŭ eble nevolo, lin konciukos al terura pereo
per malsano kaj fiziologiaj akcidenioj.

La fruktoj kompare al vegetajoj, estas lio, kio
ŝajnas esfi homo kompare al ankoraŭ neperfektiĝinlaj
bestoj. La frukloj estas rezulta evoluo de la kreskajoj,
la homo rezulta evoluo de la besta vivo.

Ni Iravivas decidajn momentojn por la eston-
leco de la homaro, nun ĝermas la deziro vlvi alie ol
ĝis nun. Same kiel la socio bezonas devojiĝon de la
ĝisnuna polifika kaj ekonomia leĝaro, kiu tute ne
taŭgas al nuna tehnika progreso, la homo kiu celas
al perfekleco ĉiuvidpunkla, ankaŭ bezonas iutan ŝan-
ĝon de la maniero vivi.

La homaro devas ekpaŝi vojon al perfektiĝo,
ĉar perfektiĝo estas celo de la vivo. La naturo ne
celas riĉigi mone la homon, ĝi celas perfektigi mense
kaj fizike siajn kreitaĵojn. La naturo ne volas scii pri
la altrangeco aŭ mullmoneco de la individuo, ĝi res-
pektas nur alkonformecon al ĝiaj leĝoj. Kaj ĝuste
pro tio nova socio, perfekta kiel la naturo estas, ne
ekzistos ĝis tiam, kiam la konsisteroj estos perfektaj.
Socio en kiu regu aino kaj harmonio nur tiam ekzis-
tos, kiam ĉiu homo kaj pere de li la celeraj estaĵoj,
vivos laŭ leĝoj de la naturo.

La homo esfas tio, kion li rnanĝas; pruvas tion,
la nuna degenerstalo xte la viandmanĝantoj, pruvas
alkoolismo kaj labakuzado kiu estas sekvo de nenat-
ura vivado, la diversspecaj malsanoj, maibeleco de
la korpo kaj ia kruela kondufmaniero ilia, la granda

milito kaj la sekvorttaj militoj, kiuj daŭros ĝis kiam
la homo ŝanĝos sian vivmonieron, pruvas iion la
individua ĉiutaga krimo konlraŭ homfrato kaj bestoj,
la revolucioj, k. L p.

Sed, la plibeligo de ia korpo, plimildigo de la
karaktero kaj de la rilatoj inter besto kaj homo, la
forigo de Ia malsanoj, plilongigo de la vivo, deziro
bataladi per pacaj kaj amaj armiloj konlraŭ la tiran-
eco de la socio kaj de Ia liomoj, estas pruvo ke
nur la frukloj eslas taŭga manĝaĵo por la supera
homo, ero konsistigonia la morgaŭan socion, bazonta
sur perfektiĝo ĉiuvidpunkla.

lonakap

Esperantaj eldonaĵoj.

La juna Batalanto , pacifista, progresema org-
ano de la Mondjunuloro Katolika (Moka), ŝanĝis sian
adreson. Nolu do : D ro VVilhelm Solzbacher, 77
Montee de Pilafe, Luxembourg-E!ch, Luksemburgo.

Esperanfo-Lehrgang (Esperanlo-insirulibro^, de
Th. Kieseritzky kaj Frils Linden, eldonejo ,.Rapida
Venko w , Uppsala, Svedujo. Pre/.o Skr. 1,30 afrankife.
Oermanlingva.

La Pirato . kajeroj por satiro kaj bonhumoro.
Adreso J. Solsona, 9 Rue Halle f Parizo 14, Francujo,
monata, jarabono ffr. 13 —

La Liona Foiro (adr: Foire de Lyon, Esper-
anto-Fako, Rue Meneslrier, Lyon, Francujo, uzas
esperanton por sia propagando.

Realigo de Normci Socio , 9a volumeto en la
kolekto «Evangelioj de Relismo"' de Okamoio-Rikiĉi,
adreso Arciŝinden, Niibaru-mura, Tuzuki-gun, Joko-
hamo, Japanujo. Prezo j. 0,23.

Kvitancoj-

Daŭrigo d la kvitanco en „Veg/‘ XVI/1, pago 6:

Koorn nfl. 5. — , v. Borrendam, Kool, de Haas,
ĉiu nfl. 2. , Gottgetreu gmk. 5.—, Rambousek kĉ.

100. , Christaller gmk 5. , Dana Veg. Soc. dkr.

10.—, Schroder, Rye, lensen, Eink-Jensen, NoIL ĉiu
dkr, 4 -—, Colijn gmk 3.—, Letinois sfr. 4.—, CaubeL
Cicquel, Lapine, ĉiu ffr 20 —, Pomona nfl 5—,
Boeken, Schermerhoren, Zeeven-Alken. Ruitenberg, ĉiu
nfl 2. — , vidvino Hilda Lane ŝil. 20/—, Barrot pesoj
arg. 5. — , Emil Mai R. M 12—, Pelr Mitkov levoj
1000.- Edenly Sv. Kr, 5.- Paslro H. de Jonge nfl. 2,-
A1 ĉ»uj kolizintoj kaj donacintoj koran dankon!

Vegetara Hotelo „Pomona‘*
en Hago (NederJnndo), Molenslr. 53, eslus niodela gasl
ejo kaj devus esii vizilata de Ciu samideano Irapasnnin
Hagon, Vavarma kaj malvarma akvo en ciuj ĉambroj.
Modela pureco.

VEGLTAKANO

it

E d

Cu ni ne korluŝiĝas legante la mirindan rakon-
fon de Eden en Genezo 2a ?

Tie ni Iegas pri la unuaj homoj, vivanle en plena
senkulpo : ili ambau estis nudaj, la homo kaj lia ed-
zino, kaj ili ne hontis. Lafi la penso de la poeto
malhono ne estis al ili konata : tiel ilin estis kreinta
la Eternulo — en ilia koroj ne ankorau vivis ia
bezono je mortigo, ili manĝis de ĉiu arbo de la
ĝardeno, kaj sentime renkontiĝis homo kaj besto.
Tia tempo de supera felieo ankaŭ troviĝas en rakontoj
<Ie aliaj popoloj ; certe ili parolas pri la malsato de
homo je stato feliĉa, kiu iam ekzistis, sed kiu per-
diĝis, neniam retrovota. Laŭ Krislana vidpunklo efek-
five Dio kreis sian kreitaĵon pura: tio ja ne povis
esti alie. La peko estis la laboro de la serpento : de
la diablo. Oni povas kontraŭdiri, ke, se Dio ne volis
allasi la pekon, kial tamen ĝi venis ? Gerte li kreis
la homon en tiu-ĉi morido por ekkoni la diferencon
inler bono kaj malbono, por malsati justecon,

Do — Justeco estis mir manĝi de la arbo, kaj
NE la viandon de heslo. Ekkonatante „maIhonon“,
Ia homo komencis manĝi la viandon de urso ktp.
sed lia dia deveno fion malpermeses. Kiu ajn mal-
salas harmonion kun Dio, kun la Naturo kun ĝiaj
superaj forfoj, fiu komprenas la lingvon Edenan, kaj
vivas en paco kun la besto. Tiu sentas ĝisfunde la
kruelecon de ĉia mortigo, tio eslas, ke ni morligas
la beston por ĝui ĝian viandon, kaj tiu sentas, ke

e n.

feliĉo neniam revenos al nia mondo dum liu homa
kutimo.

Vivi en paco kun Naturo kaj besto — tio ne
estas neeblaĵo, Ju pli proksime ni vivas al Naturvivo,
des-pli ni sentas ĝian sanktecon, kaj estas neeble
manĝi ion alian ol tion, kio estas por manĝado des-
linita de la Kreinto. Tiamaniere ni povas regajni
Edenon por nia koro, kvankam en la ĉirkaŭa mondo
ĝi ne ankoraŭ ekzistas.

Benu Dio ĉiun kreitaĵon. Tio estas orienla preĝo
Cu ni ankaŭ povas preĝi tiavorte, se ilia viando
servas kiel nia nutraĵo? Ni NENIAM venkos la mor-
tigon, la milifon, se en la koro vivas la bezono mor-
tigi. Kaj kvankam ne ni mem morligas, tamen pro
nia bezono morligas la buĉisto Puran pensadon ni
bezonas. Tia pensado venas al ni admirante la belan
puran pentraĵon en la Pariza Muzeo: La bource (la >
Fonto). La pura akvo malsuprenfluas el la kruĉo de
liu perfekla virino Edena. For ĉia ideo malpura, ĉar
eslas nur Ciela estaĵo rigardanie en la profundon de
la homa animo.

Tion pripensante ni komprenas, ke servado estas
la Dia postulo, vera amo, kaj kie ajn Naluro lioma
ĝin moniras, tie ni alproksimĝas al Eden, al Paco, al
la Regno de Vero,

Bergen op Zoom, Somero I933a.

Pastro H. de longe.

Kespondoj, intormetoj, petoj kaj deziroj.

Represo kaj Traduko el ni bulteno estas per-
rnesata, eĉ dezirata kondiĉe, ke la „Vegetarano" estu
cilata kiel fonto.

Esperantaj kaj Parenccelaj Gazetoj bonvolu
publikigi la novan adreson de nia bulteno al siaj
leganloj! Nia bulfeno jam aperas en la 16a jarkoleklo;
ĝi do ne estas unu el la efemeraj eldonaĵoj, sed
havas firman bazon, kvankam, kiel ĉiu etika movado,
ĝi devas batali por sta ekzisfo.

Ne sendu por recenzo librojn kaj eldonaĵojn,
ktuj ne rilatas al la speciataĵ celoj de nia movado.
Por recenzoj servu la ĝeneralaj esperantaj gezetoj!

Ne esias eble al la redaktanto, doni individuan
>respondon al ĉiu letero aŭ poŝtkarto ricevita.

Nlalnooajn numerojn de nia bulteno oni ne
petu de ni; ĉar ili ne estas plu haveblaj.

Mortis la 30. 4. 33 unu el la plej fidelaj ano
de nia VLE, sekreta supera registara konsilisto Carl
Denker, Berlino W 50, Kulmbacher Str. 13. Sincerajn
kondolencojn al lia edzino Marlha D. Lia vivo estis
sinofero kaj noblanimeco.

Verkisto (Berlina) el la junularmovado, konafa
pioniro de la vivreformo, vegetarano de pli ol tridek
jaroj, donas al samideaj geviroj la eblecon, parlop-
reni per kapilalo profiiige en la realigo de novaj
publicistaj planoj. Intersuloj skribu sub signalvorto
tt Dokuinentoj w al la eldonejo Fackelreiterverlag, Ber-
ilino W 13, Bleihtreustr, 33, Germanujo.

Bernard Shaw, la 27-an Julio fariĝis 77 jarulo.

Vegetaraj manĝejoj.

Meksiko (urbo): Comedor Vegefariano, de
f-ino Maria Sonn, strato Ariiculo 123 ler, 3a etaĝo.

Parizo (vidu ankaŭ antaŭajn informojn): „Ahim-
sa“ 3 rue Cadet, IX. Restaurant Vegetarien, 41 rue
Saintonge, III. „Lo Sante“, rue Sainte-Cecile, IX
(antaŭe Au Grand Soleil). Rest. Veg. 5 rue des
Filles-St.-Thomas, II. tt Le Tipi", 189 rue St. Honore, I.
„Pomone w , 10 rue Pasquier, VIII. La latinaj ciferoj
indikas la kvartalon.

Bordeaux (Francujo, Gironde): 5 rue Dauphine

Prago (Ĉehoslovakujo): Du vegetaraj manĝejo,
de Emil Vonika, norne: Revoluĉni trida 7, kaj Vinohj
rady, Mirove namesfi 10. Du de Fr. WoIf, nome : II-
Poriĉ 6, kaj II, Ŝkolska 28. tt Unitaria“, I. Karlova 8.
— I. Konviktska 15 {ĵaŭde fermita). Vinohrady, Lon-
dvnska 33 (sabate fermita). Dejvice, Kvjevska 2. La
manĝejoj de Vonika kaj de WoIf estas fermilaj
dimanĉe.

Diisseldorf (Germ.): Steinstr. 4, I. (Ire bona).

liamhurgo (Germ.): Vegetara Gastejo „Da-
heim*, jungfernstieg 3, I. F^ermita dimanĉe.

Jerusalemo (Palestino). Vegelara manĝejo King
George Street.

Bukureŝto (Rumanujo). Vegefarana reslaoracio L,
Kuhne Str. Principatele Unite 32-34. „Nafura* Pasaĝo
Comedia. 1

12

VEGETARANO

El multaj landoj.

La Ligo de Socialisiaj Vivreformuloj kontentige
iaboras. Oni aranĝis niuitflankajn paroladojn, ankaŭ
praklikan elmontron de vegetara manĝpreparo antaŭ
laborislinoj. Keikaj kunestoj estis tre bone vizitalaj,
speciale tiuj aranĝitaj komune kun la virina gazeto
„La Malkontentulino". Tiu ĉi revuo regule publikigas
instruajn artikolojn de la ligestro D*ro Wilhelm Gut-
mann pri saniga vivkonduto, natura kuracmetodo k.t.p.
Aperas en ĝi ankaŭ Esperantokurso de samideano
Seidl, redaktanto de „La Sociaiisto". Samideano Ne-
benzahl gvidas Esperantokurson inter nudkulluranoj
en Lobau, grupo „Liberaj Homoj 14 .

Bulgarujo. fnter la 15-19 an de Julio, okazis
en Ruse la XX-a Jubilea Bulgara Esperantista Kon-
greso. Ceestis ĉirkaŭ 40 gastoj el Rumanujo kaj post
la fino de la kongreso, la partoprenintoj venis Ruma-
jon, kie en Bukureŝto ili estis oficiale akceptitaj de
la rumana oficialaro.

Post la fino de la laborkunsido de la kongreso,
en Ruse je la 18*an de Julio okazis fakkunveno de
la vegetaranoj. Ceestis 30 personoj inter kiuj Sam-
ideanino Martha L. Rooth, samideanoj L Ionescu-
Capatzana, Ivan Kotov, k.t.p.

Samideano Ivan Kotov malfermis la kunvenon
parolanle pri la graveco de Vegetara Ligo Esperan-
tista kaj pri la neceseco de ĝia organo „ Vegetarano“,
kiel interligiloj de la samideanoj dissemilaj tra la
tuta mondo.

Samideno I. lonecu-Capatzana parolis pri ĝuste
nuna neceseco de nia Ligo kaj Bulteno, kiu super
ĉiuj malfacilaĵoj renkontataj ĝi devas resti ĉe sia
posteno. Finas per insligo ke oni abonu kaj varbu
novajn abonantojn necesaj por ke ni povu ant-
aŭenmarŝi.

Ploudiuo , inier 3 kaj 5-an de Sepiembro gas-
tigos XV-an Jubilean Buigaran Vegeiaran Kongreson;
el Rumanujo ĉeeslos ĉirkaŭ 25 vegetaranoj.

Ni deziras al ia Kongreso la plenan sukceson.

Germanujo. La Mortpuno. Nia organo ĉiam
batalis por la forigo de la mortpuno. Kiom ni en
nuna epoko malproksimiĝis de !a atingo de tiu ĉi
celo, lion montras la sekvaniaj diroj de la gernvana
ŝtatsekretario Freisler pri la projeklo de nova pun-
plenuma leĝo :

„Rilale al la mortpuno estas malfacile kompreni,
kiaj en tfuj disiriktoj, kie iam validis franca leĝo,
restu punmoriigilo la gilotino, kiu cetere estas tute
fremda al la germana popolo. Oni do forigos la gil-
otinon kaj same la aŭtomatan hakilon. Se la regno
ne prenos alian decidon, la mortpuno estos plenum-
ata per mortpafo aŭ per pendigo, en Prusujo per la
hakilo. Cetere, tio estas la plej certa mortiga proc-
edo, kiu neniam donis kaŭzon al kiuj ajn plendoj".

Por pensantaj k> j sentantaj homoj liuj diroj ne
bezonas komenton. Arkos.

Rumanujo. La lasta numere de la rumana revuo
„Vegefarismul“ estas dediĉita al paco. La redaktanto

de ĉi-fiu revuo, samideano Ionescu-Capafzana klopodas
fondi la unuan Vegetaranan kolonion en Rumanujo.

Okaze de la vizito farita de bulgaraj samid-
eanoj en Bukareŝto, la urbestro invitis la cent viz-
itanlojon al eskursejo Snagov kieonioferis vegetarajn
mangaĵojn speciale preparitajn por la sufiĉe mullaj
vegetaranoj kiuj estis inter la vizitantoj.

Samideano Dro S. O. Perper el Cahul (Basa-
bio) festissian 20-an jaran agadon je vegetara servo.
Tiuokaze, la bulgara revuo „Vyzraĵdane w publikis
en special broŝuro lian aŭtobiografion.

Vegeiaraj kaj parenccelaj eldouaĵoj

Vida Nueua (Nova Vivo), eldonanto Francisko
P. Huber, Apartado 7110, urbo Mejico D. F. Meksikio.
Jarabono 1 dol., hispanlingva rnonata revuo pri na-
turisrno (vegetarismo).

Naturisme . Semajna revuo por la homa kulturo ;
eldonantoj D-roj Durville Parizo i6, Rue Cimarosa
15 bis f Francujo, Jarabono por Francujo 50, por
eksterlandoj 65 ffr.

Viuir (Vivi), redaktanlo Prof. Juan Esteve Dulin»
Cangallo 2714-U. T. 17 Cŭyo 2073 — Buenos Aires,
Arĝentino. Hispanlingva revuo pri vegelarismo.

Nafurismo liutrofotogico (Naturisiuo kun ĝusta
nulraĵo) Direklanlo : Jose Castro. Adreso: Colonia
Vegetariana Eutrofologica TORENTE (Valencia) His-
panujo, Jarabono por Hispanujo 4 pesetas, por ekster-
landoj 5 pesetas.

Accion Naturista. Direktanto: C. Ruiz Ibarra;
Adresso: Fuencarral 130, 2’ Madrid, Hispanujo Jara-
bono por Hispanujo 7,50 pesetas, por eksterlandoj
10 pesetas/

Regenaracio . Redaklanlo Enrique Cortezon, Ad-
minslrado: Raurich 14 PraL 3-a, Barcelona, Hispanujo.

The Vegetarian Neuus. Organo de la The Lon-
donon Vegefarian Society, 8 John Slreet, Adelphi,
London» W. C. 2, Anglujo.

The Vegetarian Messenger and Health Reuiem .
Oficiala organe de la The Vegelarian Socielv, 39
WilmsIo\v Road, Rusholme, Manchesler, 14. Anglujo.

Vegeiarisk Tidsskrift . Administrejo ; Istedgade,
7, st, Kobenhavn V, Danujo.

Vegetarianen . Redaktando J. L. Saxon, Svlava-
gen 98, Sfockholm, Svedujo.

Vegetarische Presse f Meisner Landsirasse 94,
Dresden A. 39, Germanujo.

The Starrv Cross (La stelumita Kruco), eldonejo
3245 Chestnut Street, Philadelphia, Penna, Usono.

The Plan (La Plano), de A. Ro\vland-Entwist!e,
eldonita de la Connnonwealfh Laml Party, 45 Chan-
cery Lane, Londono WC 2, Anglujo. Anglalingva
broŝuro pri la .pozitiva forigo de deviga nelaborado
kaj senvola matriĉeco" (terismo). Prezo 2 pencoj.

ĥfaiia 1 Por ke ni P° vu ^ntauen irh Por aperi kiel 2 monata revuo, ni be-
y fo¥0l I zonas viiti apogon ! Pagu tuj vian abonon, kaj varbu abonantojn !

• TtPARNIJA. — 0ucure$ti, Str Dr. Istrete, 10